Stocksnap

Porno kijken: is dat goed of slecht voor je?

Een vraag waar menig wetenschapper al zijn p- eh, hoofd over heeft gebroken is de volgende: “Is porno kijken slecht voor je?” Tijdens mijn onderzoek kwam ik erachter dat het nog niet zo makkelijk is om hier een eenduidig antwoord op te vinden. Bij een onderwerp als suiker ben je er haast van verzekerd om uiteindelijk op een niet te ontkennen uitkomst uit te komen. Maar helaas, pornografie blijkt lastiger in elkaar te steken. Tot op heden is het één of het ander niet volledig uit te sluiten. Want porno is in sommige gevallen nadelig, en in andere voordelig.

Fetisjen en mensen hebben één ding gemeen met elkaar: ze zijn er in alle kleuren, geuren, soorten en smaken. Pornocategorieën en -filmpjes lopen net zo uiteen als dat er mensen zijn. Je kunt het zo gek niet bedenken of er bestaat een (sub)categorie voor jouw fetisj. In het verlengde hiervan staat dat niet iedere categorie een even gezond effect op je zal hebben. Later meer hierover.

Mijn punt is dat er veel aspecten en invalshoeken zijn om de vraag “is porno slecht voor je” te tackelen. Tijdens m’n onderzoek (daadwerkelijk for research purposes) merkte ik dat er onderscheid gemaakt dient te worden tussen in ieder geval deze twee: is porno kijken slecht voor je brein, en is porno slecht voor je gedrag? Hierbij negeer ik voor het gemak nog een andere vraag. Die luidt “Is het consumeren van porno ethisch verantwoord?”, met de horrorverhalen die je wel eens hoort vanuit de industrie.

Foto: PexelsFoto: Pexels

Is porno slecht voor je brein?

Er zijn een aantal verschillende bronnen die beweren dat porno slecht is voor je hersenen. Een hoop daarvan zijn echter anti-pornowebsites. Dat haalt hun geloofwaardigheid al direct wat naar beneden, want zij hebben een duidelijke agenda: jou weghouden van pornosites. Dat gezegd hebbende, laten we een blik werpen op hun stellingen.

Eén van de bekendste experts op het gebied van porno is Gary Wilson, bekend van zijn TED Talk “The Great Porn Experiment” die inmiddels meer dan acht miljoen keer is bekeken. De kern van zijn verhaal is als volgt. Iedere keer wanneer je een nieuwe pornoster ziet, en in een reguliere browssessie kunnen er al 10-20 langskomen, dan beloont jouw brein je door extra veel dopamine vrij te geven. Je brein krijgt bijna niet de kans om gewend te raken aan het scala aan pornosterren. Vergeleken met onze voorouders is dat aantal, 20, echt belachelijk, zo stelt hij. Want zij zagen misschien 5 potentiële partners in hun hele leven.

Eeuwig verlangen naar de volgende

Dat effect, die automatische respons van je brein op het zien van nieuwe partners (waar porno dus op inspringt), heet het Coolidge Effect. Op een gegeven moment raak je als (frequent) pornogebruiker hier dus gewend of zelfs verslaafd aan. Althans, dat beweren Gary Wilson en gelijkgestemden. Op het moment dat je je down voelt, dan zoek je weer een manier om je up (goed) te voelen. En één manier om dat je te doen is porno kijken en masturberen. Zo ontwikkel je er ook op een gegeven moment een afhankelijkheid van. Je kunt moeilijk, of zelfs niet meer, zonder.

Veel dingen sporen het releasen van dopamine aan. Dopamine komt vooral vrij als je in een staat van verlangen bent. Denk aan op het punt staan een nieuwe auto te kopen, de nieuwste gadget willen hebben. Of de anticipatie van op reis gaan.

Lees ook: Let’s be real: seks op tv is totaal niet realistisch

Erectieproblemen zijn voor niemand leuk

Maar geen van die dingen doe je in een staat van intense seksuele opwinding (tenzij je die ene dude bent die verliefd is op z’n auto), porno kijken wel. Dat moet ervoor zorgen dat er ‘verkeerde linkjes’ in je hersenen worden aangelegd, waardoor je altijd op zoek bent naar ‘de volgende’. Zo zal je rupsje (pun intended) nooit genoeg zal hebben.

Foto: PexelsFoto: Pexels

Een ander nadeel dat hij bespreekt zijn onder andere erectieproblemen onder voornamelijk jonge mannen. Dit zou komen doordat hun verwachtingen van seks en normale vrouwenlichamen (de lichamen van vrouwelijke pornosterren zijn vaak chirurgisch aangepast) door het kijken van porno zodanig zijn aangetast dat ze hem niet omhoog krijgen. Als laatste meldt hij dat mensen die voor langer dan drie maanden gestopt zijn met het kijken van porno veel meer motivatie erop na houden, en veel gedrevener zijn. Kortom: ze verzetten veel meer werk.

Is porno slecht voor je gedrag?

Verschillende artikelen beschrijven hoe porno van invloed zou zijn op je gedrag. Eén opvallende en ook wel belangrijke invloed, is dat het jonge mannen ervan zou weerhouden ‘real life’-connecties met vrouwen na te jagen. Dit wordt bedoeld in de zin van dat zij tevreden (of ontevreden) zijn met aftrekken op porno, en hierdoor minder of geen drang voelen de wereld in te stappen en daadwerkelijk een vrouw te benaderen.

Lees ook: “Ben je nou nog stééds maagd? Dat kan écht niet hoor!”

Een nog veel groter probleem, zo beschrijft Ran Gavrieli in zijn TED Talk, is dat de pornocultuur doordruppelt in onze gedachten en gedrag, bij zowel man als vrouw. In het overgrote gedeelte van de mainstream porno is de seks die ze hebben geen seks zoals je die hebt met je vriend of vriendin. Het is geen liefdevolle seks. Het is stampen, met vaak zo min mogelijk fysiek contact op de penis in de vagina na, zodat de camera het ‘belangrijkste’ goed op beeld krijgt: de penetratie. Het is haast agressief, en met weinig tot geen sensualiteit.

According to porn, being a valuable sexuable partner does not relate with being sensual, passionate, attentive, generous. None of the above.

Daarna legt hij uit hoe dat leidt tot ofwel verlamming of imitatie bij voornamelijk jonge jongens die van porno geleerd hebben hoe seks ‘hoort te zijn’. Hier ontdekken ze dat 1) ze geen eeuwige erectie en monsterlijke lul hebben waar ze het meisje tot in het einde der tijden mee kunnen plezieren waarna verlamming optreedt omdat ze het niet kunnen reproduceren. Of 2) ze gaan het vaak ruige gedrag wel imiteren en gaan daarbij voorbij aan wat de vrouw voelt en ervaart, net zoals dat vaker wel dan niet wordt afgebeeld in porno.

De andere kant

We hebben nu één kant van het verhaal gehad. De andere kant vertelt nogal contrasterende verhalen, en deze is niet minder wetenschappelijk onderbouwd. Sterker nog, misschien zelfs meer. Als eerste de claim dat echte seksverslavingen en in het verlengde daarvan een verslaving aan porno, niet bestaan. Volgens David Ley, een klinische psycholoog uit Nieuw-Mexico en auteur van The Myth of Sex Addiction, is seksverslaving een sociaal fenomeen, en niet een klinische noch medische.

“Seksverslavingen” zijn vaak een uiting van andere mentale problemen. Zo kwam uit een onderzoek onder mensen die zichzelf identificeerden als seksverslaafden dat 92% van hen leden aan andere mentale aandoeningen, waaronder angststoornissen, depressie, en schizofrenie. Ook is het opmerkelijk dat 90% van de seksverslaafden mannen zijn. Mensen die dus ‘te veel’ de hand slaan aan zichzelf, vinden dat vooral zélf teveel (want een echte definitie van te veel of te weinig bestaat niet), en er is dus eigenlijk altijd een andere oorzaak aan te wijzen.

Een ander artikel gepubliceerd op PsychologyToday gaat ook in tegen de meeste claims van antipornobewegingen. Zo wordt er aangekaart dat uit een recent onderzoek is gebleken dat problem porno users simpelweg mensen zijn met een hoger libido. Het onderzoek van Gary Wilson stelde dat porno gebruiken ervoor zorgt dat bepaalde gebieden in je hersenen krimpen. Maar het nieuwste onderzoek stelt dan weer dat de hersenen van de mensen die veel porno kijken vanaf het begín al anders waren, en niet door porno veranderd zijn. Daarbovenop gaat het in tegen bijna iedere andere claim die Gary maakt in zijn TED Talk.

Foto: UnsplashFoto: Unsplash

Wie te geloven?

Mijn conclusie is als volgt: wat de wetenschap ook zegt, kijk vooral eerlijk naar je eigen gedrag ten opzichte van porno en bepaal zelf of je je gebruik als schadelijk ervaart. Want dan is er dus hoogstwaarschijnlijk iets anders met je aan de hand. Stel jezelf de vragen “Waarom kijk ik het?” en “Op welke momenten kijk ik het?”

Met die vragen in het achterhoofd kan ik over mezelf wel zeggen dat mijn pornogebruik zeker omhoog schoot als ik me voor langere periodes kut voelde. Met kut bedoel ik dan ongelukkig, en misschien zelfs eenzaam. Het probleem is alleen dat je je problemen niet weg kunt ejaculeren (het zou wat zijn hè, als dat een optie was!). Als je bent klaargekomen en je hebt je voor vier seconden goed gevoelt, dan staan je problemen nog altijd in je nek te hijgen. Zorg er dus voor dat je porno niet gebruikt om weg te lopen van je issues.

Lees ook: Virtual Reality Porno: mijn eerste onvergetelijke virtuele aanvaring met een pornoster

T.M.I.

Ikzelf heb porno inmiddels niet meer ‘nodig’. Ik gebruik het al langer dan een maand niet meer, en ik ben van plan dat vol te houden. Lekker expliciet, maar als ik dan aftrek doe ik dat zonder porno. Door dat te doen leer je jezelf en je behoeftes ook beter kennen. Je gaat ook om andere reden jezelf bevredigen, bijvoorbeeld niet meer uit gewenning maar gewoon omdat je zin hebt. Orgasmes zijn ook veel intenser, want je gebruikt geen externe invloeden meer om ze te bereiken, alles komt vanuit jezelf. Ik ben ook superproductief nu, dus wie weet had Gary daar wel gelijk in.

Afsluitend: porno kijken is op zichzelf waarschijnlijk niet slecht voor je hersenen, maar misschien wel voor ons gedrag. Ook kan het dienen als een soort waarschuwing als je denkt dat jouw persoonlijke gebruik problematisch is. Het kan een teken zijn dat er iets anders met je aan de hand is. Doe dus je voordeel met deze informatie en probeer erachter te komen wat dat dan zou kunnen zijn!

Uitgelicht