Foto: Unsplash

Slaap je slecht? Hier kan het óók mee te maken hebben

Als ik slecht slaap of slecht in slaap kan komen heb ik eigenlijk altijd het gevoel dat dat te maken heeft met stress. Met een knallend ruzietje, een stevige deadline, een spannende week, liefdesdrama. Maar toen ik me er laatst – inderdaad, toen ik wéér niet kon slapen – in verdiepte, ontdekte ik dat ook minder voor de hand liggende redenen de oorzaak kunnen zijn van niet goed kunnen slapen. Nee, stress de schuld geven is niet altijd de way to go. 

Misschien is je kamer veel te warm

Maar hallo, dat is toch juist lekker, een warme slaapkamer? Sorry koukleum, ik moet je teleur gaan stellen: té warm is niet zo bevordelijk voor je slaap. Dat zit zo: als je lichaamstemperatuur teveel verschilt met die van je kamer, kan je lichaam zijn ‘slaaptemperatuur’ niet bereiken. Staat die verwarming de hele nacht op standje gloeiend heet? Dan blíjft je lichaam maar bezig met afkoelen, opnieuw en opnieuw. En daardoor slaap je minder goed. Goed om te weten: 18 ºC is volgens slaapwetenschappers de perfecte slaaptemperatuur. Ja, ook in de winter! En als je dan bibberend in bed ligt, zet dan liever niet de verwarming hoger, maar trek sokken aan en zorg voor een extra dekentje.

Of heb je een slaapritme dat alle kanten op gaat

In het weekend laat gaan slapen na dat leuke feestje, en de volgende ochtend extra lang in je bed blijven knorren, om de maandag daarop weer om half zeven op de snooze-knop te drukken – je moet er alweer uit. Stiekem weet je maar al te goed dat een slaapritme dat alle kanten op gaat de nummer één oorzaak is van slecht slapen. Dus waarom zou je er niet eens iets aan doen? Het klinkt heel anti-climax (en dat is het misschien ook wel), maar als je een beetje slaapritme creëert door op dezelfde tijden naar bed te gaan en op te staan (ook in het weekend, dus!), zul je merken dat je betere nachten maakt. 

Lees ook: Voel je je vaak alleen? Misschien ligt het aan de hoeveelheid slaap?

Of eet je vlak voordat je gaat slapen nog?

Met een knorrende maag je bed in duiken is nooit een goed idee. Logisch: een hongerig gevoel houdt je wakker en alert. Maar: met een volle buik gaan slapen is ook niet per se goed. Als je laat nog veel naar binnen propt, komt je stofwisseling nog even flink op gang. Je lichaamstemperatuur gaat dan omhoog, waardoor je, zoals ik net al uitlegde, lastiger in slaap kunt komen. Ook wát je eet kan invloed hebben op hoe je slaapt. Het spreekt eigenlijk wel een beetje voor zich. Van cafeïne gaat je lichaam ‘aan’, veel suiker is om diezelfde reden een no go en vet eten verteert je lichaam langzamer – het moet dan extra hard werken als je eigenlijk wilt slapen. Ook niet doen: bergen chocolade eten: er zit een stofje in – tyramine – dat je heel alert maakt.

Sport je misschien tot laat?

En rol je nadat je het sportzweet van je af hebt gespoeld onder de douche regelrecht je bed in? Dan lig je ongetwijfeld vaak nog een tijdje naar het plafond te turen. Klaarwakker, je hoofd draait op volle toeren. Dat voelt dubbel, want sporten hoort toch juist ontspannend te werken? Klopt, en dat doet het ook: onderzoekers zijn het erover eens dat als je regelmatig sport, je ook beter slaapt. Maar dat gaat niet op als je ’s avonds sport. De boosdoener zijn de hormonen die aanmaakt tijdens het rennen, fitnessen of poging doen tot bewegen. Ze geven je een flinke energieboost die je inderdaad ook lekkerder en ontspannen laat voelen, maar als je wilt gaan slapen houden ze je vooral wakker en alert. Plus: als je gaat sporten stijgt je lichaamstemperatuur, en daar ga je dus niet lekker op als je in slaap wilt komen. Je lichaam moet eerst afkoelen Wil je toch laat gaan sporten? Doe het dan minstens drie uur voordat je van plan bent naar bed te gaan, doe het iéts rustiger aan, drink genoeg water, neem geen hete douche en zet de ramen even open in je slaapkamer voor wat koele lucht.

Lees ook: Lowlands: je bent hoe je slaapt

Of is het dat telefoonschermpje?

Waarschijnlijk doe jij het ook vlak voordat je gaat slapen: nog even een berichtje typen, je wekker zetten, een filmpje kijken, Instagram checken. Lijkt heel onschuldig, is het niet. Want wist je dat dat fletse en felle licht van je telefoon je biologische klok kan ontregelen? Het zorgt ervoor dat je hersenen het idee krijgen dat het nog geen nacht is. Het gevolg: je lichaam maakt nog geen melatonine aan en het slaperige gevoel dat je daarvan krijgt blijft uit. Overigens is het niet alleen het licht dat maakt dat je slechter in slaap komt. Van al dat typen, klikken, lezen, liken en swipen blijven je hersenen actief. Ze krijgen niet de kans om in slaapstand te komen. Een serieuze reminder dus: weg met die telefoon!

Heb je alcohol gedronken?

Je bent er misschien sneller door in slaap gevallen, maar voor de kwaliteit van je slaap zijn die paar biertjes niet echt goed. Grote kans dat je een stuk onrustiger slaapt en vaker wakker wordt. Alcohol houdt namelijk je remslaap (de slaap waarin je droomt) tegen. Precies dat maakt je de volgende dag ook minder scherp; je remslaap hangt namelijk samen met je geheugen.

Wil je op de hoogte blijven? Volg ons ook op Instagram en Facebook.