Pixabay

Angststoornissen komen vaker voor je dan je denkt: zo zit het

Voel je wel eens angst? Natuurlijk, dat hoort bij mens zijn. Als er gevaar is, is angst een normale en zelfs nuttige reactie. Maar wat als er geen gevaar is? Wat als je je zo angstig voelt zonder ‘echte’ reden dat je niet meer goed kunt functioneren in het dagelijks leven? Dan spreken we van een angststoornis. Een angststoornis komt in allerlei vormen en maten en komt ook veel vaker voor dan je denkt. Want hoewel er steeds vaker gesproken wordt over burn-outs, depressie en zelfmoord, zien we nog weinig terug over angststoornissen. Daar moet verandering in komen.

Want wist je dat uit de meest recente cijfers van het ministerie van Volksgezondheid blijkt dat naar schatting bijna 1,1 miljoen Nederlanders rondlopen met een angststoornis? Het Trimbos Instituut zegt zelfs dat bijna 20% van de Nederlands ooit last heeft gehad van zo’n stoornis. Uit een onderzoek onder Amerikaanse studenten blijkt dat in het laatste decennia angststoornissen depressie heeft ingehaald als belangrijkste reden om hulp te zoeken. Angststoornissen zijn in de psychiatrie de meest voorkomende aandoeningen. Het probleem is dat angststoornissen vaak gezien worden als minder erg. Philip Kendall, directeur van de Child and Adolescent Anxiety Disorders Clinic bij de Temple University in Philadelphia zegt: “Angst of bezorgdheid is makkelijk af te wijzen of over het hoofd te zien, gedeeltelijk omdat iedereen het heeft tot een bepaald niveau.”

Angststoornissen komen in alle soorten en maten

De meest voorkomende angststoornissen op een rijtje:

Gegeneraliseerde angststoornis

Als je lijdt aan gegeneraliseerde angststoornis (GAS) heb je langdurige en buitensporige angstgevoelens en maak je je vaak zorgen. Deze zorgen kun je maar moeilijk onder controle houden. Eigenlijk heb je deze gevoelens bijna constant en past de lengte en intensiteit niet bij de oorzaak. Je maakt je bijvoorbeeld buitensporig veel zorgen over afspraken, je spullen of wat dan ook. Het is lastig te diagnosticeren omdat het ook een onderdeel kan zijn van bijvoorbeeld een depressie of drugsverslaving.

Paniekstoornis

Bij een paniekstoornis heb je last van plotselinge paniekaanvallen. Paniek is normaal in een gevaarlijke situatie, maar bij de stoornis is de paniek totaal niet in verhouding met de situatie. Ze komen veelvuldig voor en de aanvallen zorgen voor angst om er een te krijgen. Je gaat dus vaak dingen vermijden waardoor je paniekaanvallen krijgt. Dit kan ook leiden tot pleinvrees, een andere vorm van angststoornis. Wanneer de paniekaanvallen ontstaan door een bepaald object of een specifieke situatie, kan er sprake zijn van een fobie of posttraumatische stressstoornis.

Dwangstoornis

Bij een dwangstoornis, ook wel obsessieve-compulsieve stoornis, heb je last van steeds terugkomende dwanggedachten of dwanghandelingen. Je wilt constant bepaalde rituelen voltooien. Je hebt er ongetwijfeld wel eens over gehoord, maar als je hier meer over wilt weten raad ik je aan om eens naar Levenslang met Dwang te kijken op RTL. Kijken vertelt toch meer dan enkel erover lezen.

Algemene symptomen

Natuurlijk heeft elke angststoornis z’n eigen set aan symptomen. Toch zijn er enkele die vaak voorkomen. Denk aan:

  • Hartkloppingen
  • Zweten
  • Trillen
  • Ademnood
  • Duizeligheid
  • Opvliegers of juist koude rillingen
  • Misselijkheid
  • Verdoofde gevoelens
  • Pijn op de borst
  • Een gevoel alsof je los van jezelf staat
  • Angst om je zelfbeheersing te verliezen
  • Doodsangst
  • Rusteloosheid

Hoe ontstaat een angststoornis?

Angststoornissen kunnen verschillende oorzaken hebben. Zo hebben aanleg en erfelijkheid helaas een grote rol. Daar kun je natuurlijk weinig aan doen. Ook dingen die je zijn overkomen kunnen belangrijk zijn in de ontwikkeling van een stoornis. Beangstigende, stressvolle of zelfs traumatische ervaringen kunnen, zeker bij mensen met aanleg, veel schade doen. Andere externe factoren die flinke invloed kunnen hebben zijn bijvoorbeeld een laag inkomen, een lage opleiding of een gevaarlijke omgeving. Zelfs de opvoeding van je ouders kan slechte invloed hebben.

Lees ook: Wordt je gedrag meer bepaald door je genen of door je omgeving?

Onder jongeren speelt er nog een grote factor mee: social media. Dit onderschatten we toch wel vaak. Het beïnvloedt onze stemmingen en zelfs onze persoonlijkheid. Jonge mensen vergelijken zich met iedereen om zich heen, vaak met negatieve gevolgen. SIRE zendt al tijden een campagne uit over social media en stelt daarin een hele belangrijke vraag: voor wie doe jij het eigenlijk? Uit onderzoek blijkt dat naar mate smartphone-gebruik omhoog gaat, angststoornissen en andere mental health problemen steeds meer voorkomen.

Lees ook: Sabbatical 2.0: een week lang zonder social media

Wat kun je doen?

Een angststoornis is geen pretje. Het kan je leven behoorlijk verzieken. Je vermijdt sociale gebeurtenissen, je werk en school lijdt, je wordt ziek. Maar er zijn een aantal dingen die je zelf kunt ondernemen.

Zo is het belangrijk om te lezen en leren over je angst. Hierdoor praat je makkelijker met mensen, weet je meer over wat je overkomt en kun je beter uitleggen aan andere om het voor jezelf makkelijker te maken. Zorg voor structuur is een andere belangrijke. Neem natuurlijk niet teveel hooi op je vork. Structuur aanbrengen in je leven kan rust bieden in een druk hoofd. Meditatie en mindfulness kan ook voor veel mensen een uitkomst zijn.

Als je met iemand wilt praten, probeer dan eens Korrelatie (0900 – 1450) of Sensoor (0900 – 0767). Wees ook vooral niet bang om hulp te zoeken. We leren steeds meer over angststoornissen en hoe deze te behandelen. Zo werkt cognitieve gedragstherapie of exposure in vivo, waarbij je oefent met voorwerpen of situaties waar je bang voor bent. Bij ernstige klachten kunnen medicijnen vaak ook uitkomst bieden. Maar hulp is er altijd.


Dit artikel werd al 44 keer gedeeld.